5G’ye geçiş için Ankara’da tören düzenlendi, ilk sinyal 1 Nisan’da

Gündemi BBC Türkçe'den takip etmek artık WhatsApp'ta da mümkün. Haberlerimizin doğrudan telefonunuza gelmesi için tıklayın.

Türkiye, yeni nesil kablosuz internet bağlantısı olarak nitelendirilen 5G teknolojisine Ankara'da düzenlenen törenle geçti.

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ve Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu'nın katılımıyla Salı günü Cumhurbaşkanlığı Külliyesi'nde düzenlenen törende 5G'ye geçiş resmen ilan edildi.

Daha sonra da Külliye'den Türkiye'de faaliyet gösteren üç ayrı firmanın 5G teknolojisiyle Bitlis, Çanakkale, İstanbul, İskenderun Limanı, Rize-Artivin Havaalanı, Mardin canlı bağlantılar yapıldı.

Törende konuşan Erdoğan "teknoloji ve dijitalleşme alanında meydana gelen baş döndürücü gelişmelerin, klasik anlamdaki egemenlik mefhumunu aşındırdığını" söyledi.

Özellikle son dönemde Lübnan, Gazze ve İran başta olmak üzere bölgede meydana gelen savaş ve çatışmaların, siber güvenliğin önemini bir kez daha gösterdiğini belirten Erdoğan şöyle devam etti:

"Siber vatanınızı ve bunun ayrılmaz parçası olan verilerinizi koruyamıyorsanız egemenliğinizde çok ciddi zafiyet var demektir."

Cumhurbaşkanı "Dijital çağda jeopolitik üstünlüğün belirleyici aktörü sadece toprağı kontrol edenler değil, bununla birlikte veriyi yönetenler de olacaktır" ifadelerini kullandı.

"5G'nin hazırlıklarını 2016'da başlattıklarını, 2018'de ilk testleri yaptıklarını" anlatan Erdoğan "Başlangıçta 81 il merkezimizde devreye alacağımız 5G'yi iki sene içinde ülkemizin her karışında hizmete sunacağız" diye konuştu.

Erdoğan ayrıca 5G saniyede 2 gigabit veri aktarımıyla bir önceki nesle oranla 10 kata kadar daha yüksek veri hızına ulaşıyor. Yani iletişim hızımız tam 10 kat artıyor" dedi.

Türkiye'de 1 Nisan 2016'dan bu yana 4.5G teknolojisi kullanılıyor.

5G teknolojisinin Türkiye'ye getirilmesi için Ekim 2025'te Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu'nda (BTK) ihale yapıldı.

Şirketlere verilen yetkilendirme süresi 31 Aralık 2042'ye kadar devam edecek.

Nasıl çalışacak?

Bakan Uraloğlu, Anadolu Ajansı özel yayınında ihaleye ve 5G teknolojisinin kullanımına ilişkin bazı bilgiler paylaştı.

Buna göre 5G teknolojisi ilk olarak İstanbul, Ankara, İzmir, Kocaeli, Bursa ve Konya gibi illerde kullanılacak.

Bakan Uraloğlu, 5G'nin tüm Türkiye'yi kapsama sürecinin "bir yıldan biraz daha fazla uzun sürebileceğini" söyledi.

İstanbul Havalimanı'nda, Türkiye Büyük Millet Meclisi'nde, dört büyük futbol kulübünün stadyumlarında denemeler yapıldığını kaydeden Uraloğlu, bu testlerde 100 megabit ile 1 gigabit arasında değişen hızlara ulaştıklarını söyledi.

Testlerde indirme hızının 1876 megabite, gönderme hızının da 175 megabit civarına çıktığını kaydeden Uraloğlu, bunun mevcut 4.5G teknolojisinin sunduğu hızdan yaklaşık 10 kat daha fazla olduğunu dile getirdi.

Bakan Uraloğlu, bu hızlara ulaşıldığında görüntü hızının artacağını, mesela uzaktan ameliyatın mümkün olacağını, akıllı ulaşım sistemlerinin de hayata geçebileceğini söyledi.

Uraloğlu ayrıca Hasdal-İstanbul Havalimanı metrosunda 5G ile akıllı ulaşım sistemlerinin de gelecek ay itibarıyla devreye sokulabileceğini açıkladı.

5G nedir?

Yeni nesil mobil internet bağlantısı 5G yüksek veri indirme ve yükleme hızları sunuyor.

Radyo frekanslarının daha etkin kullanımı sayesinde çok daha fazla cihaz aynı anda mobil internete bağlanabiliyor.

Bu teknolojiyle birlikte mobil videolar neredeyse anında yükleniyor ve kesintisiz oynatılıyor. Görüntülü aramalar daha net ve akıcı hale geliyor.

Otonom araçların birbirleriyle iletişim kurması ve canlı harita ve trafik verilerini okuması için de 5G'nin kritik öneme sahip olduğu belirtiliyor.

Ancak düşük frekanslı bantlar uzun mesafelerde daha etkili olduğu için operatörlerin 5G'nin yanında 4G kapsamasını da geliştirmeye odaklanması bekleniyor.

Uraloğlu ise 5G altyapısının tamamlanmasıyla kırsal kesimlerde yaşanan erişim sorunlarının da çözülebileceğini ifade etti.

Telefonlarımızı değiştirmemiz gerekiyor mu?

5G teknolojisini mobil telefonlarda kullanabilmek için buna uyumlu cihazlara sahip olmak gerekiyor.

Bakan Uraloğlu'nun aktardığına göre, Türkiye'de yaklaşık 85 milyon telefon kullanıcısı var. Ancak bunların dörtte biri 5G uyumlu telefon.

Uraloğlu, "Peyderpey, telefonlar değiştirildikçe, buna sahip olmayan vatandaşın alımıyla bu telefonlar değişmiş olacak" dedi.

Yalnızca 2G'ye uyumlu sim kartı sahiplerinin ise hem telefonunu hem de sim kartını değiştirmesi gerekeceğini belirtti.

İhalede ne teklifler yapıldı?

5G teknolojisinin Türkiye'ye getirilmesi için Ekim 2025'te Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu'nda (BTK) ihale yapıldı.

Yaklaşık 3,5 saat süren 5G ihalesinde iki frekans bandında 11 paket için verilen en yüksek tekliflerin toplam tutarı 3 milyar 534 milyon dolar oldu. Bu rakama KDV dahil. Böylelikle Hazine'ye bu tutarda bir para girmiş olacak.

Türk Telekom, Turkcell ve Vodafone'un katıldığı ihale öncesinde 11 paket için 2 milyar 125 milyon dolar asgari değerleme yapılmıştı.

İhale sonucunda oluşan bedel bunun 820 milyon dolar üzerinde gerçekleşti ve KDV hariç 2 milyar 945 milyon dolar oldu.

Turkcell A1, B1, B4, B5 ve B6 olmak üzere beş paket, Türk Telekom A3, B2, B6, B8 olmak üzere dört paket, Vodafone A2 ve B3 olmak üzere iki paket kazandı.

Turkcell toplamda 160 MHz ile en geniş frekans bandının sahibi oldu.

İhale sonucunda oluşan bedel, ihaleyi kazananlar tarafından üç eşit taksitte ödenecek.

Şirketlere verilen yetkilendirme süresi 31 Aralık 2042'ye kadar devam edecek.

CHP: Dünya 2020'de geçti, biz neden altı yıl bekledik?

CHP Genel Başkan Yardımcısı Ulaş Karasu, 5G teknolojisinin dünyada 2020'den beri kullandığını hatırlatarak, hükümetten bu gecikmenin nedenini sordu.

Karasu yaptığı yazılı açıklamada, "5G'ye de Nisan 2026'dan itibaren kullanılabileceği ifadesini gerçek alırsak, 5G'yi yaklaşık altı yıl gecikmeli olarak kullanacağız. Bunun hiç öyle abartılacak bir yanı yok" dedi.

Bakan Uraloğlu'nun 5G teknolojisiyle 100 milyar dolar gelir elde edileceği sözüne de atıfta bulunan Karasu, "Her yıl ekonomimize 20 milyar dolar katkı sunacağı ifade edilen bu teknolojiye neden bu kadar geç kaldık?" diye sordu.

İngiltere de dahil çok sayıda Avrupa ülkesi 5G teknolojisine 2020 yılında geçmişti.