ABD ve İsrail İran’da pek çok önemli komutanı ve siyasetçiyi öldürmesine rağmen İran direnmeyi sürdürüyor. Ali Laricani’nin öldürülmesinden sonra çok analiz yayınlandı. Ortak nokta liderleri öldürmek İran’da rejimi zayıflatmıyor.
Amerikan CNN international’ın internet sitesinde çıkan analizde, “İsrail’in İran’da liderleri öldürmesi, Trump’ın savaşa nihai sonuç arayışını nasıl karmaşık hale getirebilir?.” başlığı kullanıldı.
Analizde yabancı liderlere yönelik suikastlerin uluslararası hukuka aykırı olduğuna dikkat çekildi.
Ancak çatışmaları kısaltmayı ve baskıcı rejimleri zayıflatmayı isteyen ABD ve İsrail gibi daha güçlü devletlere suikastların cazip geldiği vurgulandı.
Güçlü bir sembol olsa da liderlerin öldürülmesinin uzun dönemli siyasi ve stratejik etkilerinin belirsiz olduğunun altı çizildi.
CNN analizinde şehitliğin İran İslam Cumhuriyetinin ideolojisine yerleştiğine de vurguda bulunuldu.
SUİKASTLARIN SİYASİ DEĞİŞİM GETİRME İHTİMALİ DÜŞÜK
Analizde Amerika’nın üst düzey liderleri öldürerek özgürlük ve istikrar sağlayıp sağlamayacağı sorusu yöneltildi.
Uzmanlara göre liderin suikastinin olumlu bir siyasi değişim getirme ihtimali çok düşük.
CNN International’a konuşan uzmanlar, suikastlerin tam aksi bir şekilde rejimin direncini ve kararlığını artıracağını söyledi. Bu suikastlarla birlikte daha az deneyimli ve daha sert isimlerin üst kademelere tırmanacağına dikkat çekildi.
“REJİMİN DAHA DA SERTLEŞMESİNE YOL AÇAR”
George Washington Üniversitesinin Ortadoğu araştırmaları direktörü Sina Azodi, Laricani’nin öldürülmesinin tam ters bir etkiye yol açabileceğini vurgulayarak “Korkarım ki bu, rejimin çöküşüne değil, nihayetinde rejimin daha da sertleşmesine yol açacak.” dedi.
Analizde liderlere düzenlenen suikastlerin müzakere için motivasyonu da ortadan kaldırabileceğine dikkat çekildi.
Suikastlerin savaştan çıkış yollarını da kapattığı yorumuna yer verildi.
Princeton Üniversitesi Yakın Doğu Çalışmaları Bölümü’nde yardımcı doçent olan Daniel Sheffield, “Bu savaşın diplomasiyle sona ereceğini hayal etmek çok zor.” dedi.
“SİBER SAVAŞ YA DA VEKİL GÜÇLER YOLUYLA SINIR ÖTESİ ŞİDDETE YÖNELEBİLİR”
İngiliz Guardian gazetesinde Peter Beaumont imzalı çıkan analizde de suikastler sonucu “İç istikrarı bozulan İran’ın siber savaş, vekil güçler ya da terör yoluyla sınırlarının ötesinde şiddet eylemlerine yönelmesi olasılığının artacağı” uyarısı yapıldı.
Gazeteye konuşan düşünce kuruluşu Chatham House’ın İran uzmanı Sanem Vekil, İran’ın kişiye özel bir yönetim biçimi olmadığına dikkat çekti. “Her bireyin altında kurumsal katmanlar var ve ben, üst düzey liderlerin ortadan kaldırılmasına verilecek yanıtın, basitçe içeriden terfi ettirmek olacağını düşünüyorum.” dedi.
Vekil, bu sürecin İranlılar için hiçbir inisiyatif, seçim hakkı ya da adalet getirmeyeceğini de vurguladı.
News
