Trump’tan NATO’ya Hürmüz tepkisi. "Kimsenin yardımına ihtiyacımız yok"
ABD Başkanı Donald Trump, Hürmüz Boğazı ile ilgili çağrılarına olumsuz yanıt veren NATO ülkelerine ve Uzak Doğu'daki bazı müttefiklerine sert tepki gösterdi.
ABD Başkanı Donald Trump, Hürmüz Boğazı'nın açılması için herhangi bir askeri operasyona katılmayacaklarını açıklayan ya da çekimser kalan NATO müttefiklerine tepki gösterdi. Trump, Truthsocial hesabından yaptığı paylaşımda, “Böylesine büyük bir askeri başarı elde etmiş olmamız nedeniyle, artık NATO ülkelerinin yardımına “ihtiyacımız” yok. Ya da bunu istemiyoruz” ifadelerini kullandı. Trump, NATO'nun “çok aptalca bir hata” yaptığını da savundu
Trump, İran'a karşı büyük bir askeri başarı elde ettiklerini savunarak, “Bir daha bizi, Orta Doğu müttefiklerimizi veya dünyayı asla tehdit edemeyecekler” dedi.
“NATO'YU HER ZAMAN TEK TARAFLI BİR YOL OLARAK GÖRDÜM”
Trump paylaşımında, NATO’daki müttefiklerinin çoğundan, ABD'nin Orta Doğu’da İran rejimine karşı yürüttüğü askeri operasyona dahil olmak istemedikleri yönünde bilgi aldığını belirterek şu ifadeleri kullandı:
"Oysa neredeyse her ülke yaptıklarımıza şiddetle katılıyordu ve İran’ın hiçbir şekilde, hiçbir koşulda nükleer silaha sahip olmasına izin verilemezdi. Ancak bu davranışları beni şaşırtmadı, çünkü her yıl bu ülkeleri korumak için yüz milyarlarca dolar harcadığımız NATO’yu her zaman tek taraflı bir yol olarak gördüm. Biz onları koruyacağız, ama onlar bizim için hiçbir şey yapmayacaklar, özellikle de ihtiyaç duyduğumuzda. Neyse ki, İran ordusunu yok ettik. Donanmaları yok, hava kuvvetleri yok, uçaksavar ve radarları yok. Belki de en önemlisi, neredeyse tüm kademelerde liderleri yok. Bir daha bizi, Orta Doğu müttefiklerimizi veya dünyayı asla tehdit edemeyecekler.
Böylesine büyük bir askeri başarı elde etmiş olmamız nedeniyle, artık NATO ülkelerinin yardımına “ihtiyacımız” yok. Ya da bunu istemiyoruz. ASLA İHTİYACIMIZ OLMADI! Aynı şekilde, Japonya, Avustralya veya Güney Kore’ye de. Aslında, dünyanın en güçlü ülkesi olan Amerika Birleşik Devletleri’nin Başkanı olarak konuşursam, KİMSENİN YARDIMINA İHTİYACIMIZ YOK!"
“İRAN'DAN AYRILMAYA HENÜZ HAZIR DEĞİLİZ”
Trump daha sonra İrlanda Başbakanı Micheál Martin'i kabulünde gazetecilere yaptığı açıklamada Hürmüz Boğazı konusunda yardıma ihtiyaçları olmadığını tekrarlayarak “NATO ülkelerinin bize yardım etmek istememesine şaşırdım. Hayal kırıklığına uğradım. Avrupa'nın yardım edeceğini sandım. NATO çok aptalca bir hata yapıyor. NATO ülkelerine ihtiyacımız yok ama yanımızda olmaları gerekiyordu” dedi.
Trump, İran'a saldırılara başlarken tüm Avrupa'nın bunu desteklediğini ancak iş askeri desteğe gelince kimsenin destek vermediğini ifade ederek, bu konuda birkaç kez "hayal kırıklığı" içinde olduğunu vurguladı.
"BİZ ONLARA UKRAYNA'DA YARDIM ETTİK"
Rusya-Ukrayna Savaşı boyunca NATO'ya çok destek olduklarını hatırlatan ABD Başkanı, "Biz, onlara Ukrayna’da yardım ettik ama onlar İran’da yardım etmediler. Bence NATO, çok aptalca bir hata yapıyor" değerlendirmesini yaptı.
Trump, Hürmüz Boğazı'nın açılması konusunda sadece Körfez ülkelerinin ve İsrail'in destek verdiğini kaydederek, "Orta Doğu’dan büyük bir destek var. Katar, Suudi Arabistan, BAE, Bahreyn ve elbette İsrail güçlü destek veriyor" dedi.
İran'ın askeri kapasitesini büyük oranda ortadan kaldırdıklarını savunan Trump, "(İran) Her zaman Boğaza mayın döşeyebilirler, bu adeta terör eylemi gibi. Bu yüzden Avrupa’nın bu konuda yardım edeceğini düşündük çünkü ellerinde mayın tarama gemileri var" diye konuştu.
Trump, Hürmüz'de mayın olup olmadığını bilmediğini söyleyerek "Ama gemi olsaydı iyi olurdu. Mayın temizleme gemisi istiyoruz" ifadelerini kullandı.
“BU KARAR İÇİN KONGRE'YE İHTİYACIM YOK”
ABD Başkanı Trump, NATO'nun İran konusunda ABD'ye destek vermemesi nedeniyle ABD'nin İttifaktan ayrılmayı düşünüp düşünmediği yönündeki soruya, "Bunu düşünmeleri gerektiğini ancak şu an aklında öyle bir şeyin olmadığını" söyleyerek yanıt verdi.
ABD olarak NATO için trilyonlarca dolar harcadıklarını vurgulayan Trump, "NATO konusunda hayal kırıklığına uğradım. Bu konu, kesinlikle üzerinde düşünmemiz gereken bir konu. (NATO'dan ayrılma) Bu karar için de Kongreye ihtiyacım yok, bu kararı kendim verebilirim. Ama yeniden düşünmek dediğinizde, şu an düşünmüyorum. Şu anda aklımda bir şey yok" ifadelerini kullandı.
"İRAN, 2-3 GÜN İÇİNDE SONUÇLANACAK BİR ŞEYDİ"
İran'ı sadece "askeri bir operasyon" olarak gördüğünü kaydeden Trump, saldırılara başladıktan kısa süre sonra sürecin biteceğini düşündüğünü belirtti. Trump, "İran, esasen 2 ya da 3 gün içinde büyük ölçüde sonuçlanacak bir şeydi çünkü donanmasını yok ettik, sonra hava kuvvetlerini ortadan kaldırdık ve uçaksavarlarını yok ettik. İstesek elektrik altyapısını bir saat içinde devre dışı bırakabiliriz" diye konuştu.
İran Ulusal Güvenlik Yüksek Konseyi Genel Sekreteri Ali Laricani'nin, dün bir hava saldırısında öldürüldüğünü belirten ABD Başkanı Trump, "İran'ın önemli liderlerinden biri dün öldürüldü, kendisi binlerce göstericinin öldürülmesinden sorumluydu" yorumunu yaptı.
ABD Başkanı Trump, İran’a yönelik saldırıların ne zaman sona ereceği sorusuna, "Eğer şu anda çekilsek, yeniden ayağa kalkmaları 10 yıl sürer. Ama henüz çekilmeye hazır değiliz. Yakın gelecekte çekileceğiz hem de çok yakın bir gelecekte" cevabını verdi.
Trump, "İran’a kara operasyonu başlatılması halinde buranın yeni bir Vietnam olabileceğinden endişe ediyor musunuz?" sorusuna, "Hayır. Hiçbir şeyden korkmuyorum" cevabını verdi.
STARMER'İ DE HEDEF ALDI
Diğer yandan Trump, İngiltere'nin İran konusunda ABD'ye çok geç destek vermek istediğini ve bunun kendileri için bir anlamı olmadığını belirtti. Trump, İngiltere Başbakanı Keir Starmer’ı hedef alarak, "Hayal kırıklığına uğradım çünkü Keir, zaferimizden sonra iki uçak gemisi göndermeye hazırdı, oysa şu anda uçak gemileri için herhangi bir tehdit söz konusu değil. Onu severim. Bence iyi bir adam, ama hayal kırıklığına uğradım" dedi. Trump, Starmer'in başbakan olmadan önce en iyi ilişkilere sahip oldukları ülkenin İngiltere olduğunu da söyledi. Starmer’ın görevine devam edip etmemesi konusundaki fikrinin sorulması üzerine Trump, bu kararın İngiliz halkına ait olduğunu vurguladı. Trump, "Asıl önemli olan, Birleşik Krallık halkının, Keir’e güven duymasıdır. Keir’e karşı oldukça eleştirel davrandım ama bunu dostane bir şekilde yaptım" dedi.
Donald Trump, Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron’la ilgili, "Çok yakında görevden ayrılacak" dedi.
“FİYATLAR TAŞ GİBİ DÜŞECEK”
Sürekli yükselen petrol fiyatları sorulan Trump, “İran'a saldırıların sona ereceği zaman fiyatlar taş gibi düşecek” diye konuştu.
ÇİN ZİYARETİ: 5-6 HAFTA SONRA
Trump, Çin ziyaretini ise 5-6 hafta sonra gerçekleştireceğini söyledi. Zirvenin 31 Mart – 2 Nisan tarihleri arasında yapılması planlanmıştı.
HÜRMÜZ İÇİN KİM NE DEDİ?
Dünya petrolünün beşte birinin geçtiği Hürmüz Boğazı, 28 Şubat'tan bu yana fiilen kapalı. Trump'ın petrol tankerlerini savaş gemilerinin eşlik etmesi fikrine ve diğer ülkelere çağrısına yanıtlar gelmeye başladı. Peki Hürmüz'ü açmak için kim dahil olacak, kim olmayacak?
ALMANYA VE YUNANİSTAN "BİZ HÜRMÜZ'DE YOKUZ" DEDİ
Almanya ve Yunanistan, Hürmüz Boğazı'nın açılması için herhangi bir askeri operasyona katılmayacaklarını açıkladı. Almanya Savunma Bakanı Boris Pistorius, Almanya'nın Hürmüz'ün güvenliğini askerle sağlanmasına katılmayacaklarını söyledi. Almanya Hükümet Sözcülüğü de, “Almanya ne İran Savaşı'nda ne de Hürmüz'ün açılması için askeri güç kullanımında yer almayacak” açıklamasında bulundu.
Almanya Dışişleri Bakanı Johann Wadephul da Brüksel'de yaptığı açıklamada, Almanya'nın Hürmüz Boğazı çözümünde NATO'nun bir rolü olmadığını düşündüğünü söyledi.
Yunanistan da benzer bir açıklama yaparak ülkenin Hürmüz'le ilgili bir operasyona katılma planının bulunmadığını söyledi.
İTALYA: SAVAŞTA DEĞİLİZ, SAVAŞA GİRMEYECEĞİZ
İtalyan Dışişleri Bakanı Tajani, Hürmüz ile ilgili “doğru çözümün” diplomasi olduğunu söyledi. Tajani, İtalya'nın Hürmüz Boğazı'na genişletilebilecek mevcut bir deniz misyonu görünmediğini söyledi.
Ülkesinin, ABD ve İsrail'in, İran'a 28 Şubat'taki saldırılarıyla başlayan ve Tahran'ın misillemeleriyle süren Orta Doğu'daki krizdeki pozisyonuna dair Tajani, şunları kaydetti:
“Pozisyonumuzu tekrarladım. Savaşta değiliz, savaşa girmek istemiyoruz ve savaşa girmeyeceğiz. Bunu hükümet olarak Parlamento'da söyledik ve Yüksek Savunma Konseyi toplantısında da tekrarladık. İtalya savaş halinde değil, savaşa girmeyecek ve başka hiçbir misyona dahil olmayacağız. Saldırıya uğrayan bir AB ülkesi olduğu için, Kıbrıs'ı donanmamızla korumaya devam edeceğiz. Hem Kızıldeniz'de hem de (Hint) okyanusta Atalanta misyonuyla donanmamızla varlığımızı sürdüreceğiz.”
Belçika Başbakanı Bart De Wever, federal hükümetin ABD ve İsrail'in İran'a saldırılarına katılmama tutumunda olduğunu belirterek, NATO müttefiklerinden veya bölgedeki diğer ülkelerden herhangi bir talep gelmesi halinde bunun görüşüleceğini aktardı.
“HALA GÖRÜŞMELER YAPIYORUZ” DİYEN ÜLKELER
İngiltere Başbakanı Keir Starmer, Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılması için müttefiklerle 'uygulanabilir' bir plan üzerinde çalıştıklarını söyledi. Starmer, Hürmüz Boğazı'nın bir NATO görevi olmayacağını söyledi.
Hindistan, Hürmüz Boğazı'na savaş gemisi konuşlandırılması konusunda ABD ile görüşme yapmadığını belirtti. Çin ise, Hürmüz Boğazı konusunda tüm taraflarla iletişim halinde olduğunu söyledi.
Katar da Hürmüz Boğazı'nın tamamen açılması için görüşmelerin devam ettiğini söyledi.
Danimarka Dışişleri Bakanı Lars Rasmussen, Hürmüz ile ilgili ABD'nin talebine dair “Gemi seferlerini mümkün kılmak için nasıl katkıda bulunabileceğimize açık bir zihinle bakmalıyız." diye konuştu.
HÜRMÜZ BOĞAZI'NA İRAN NE DİYOR?
İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, tüm dünyanın çözüm aradığı Hürmüz Boğazı konusunda “Hürmüz Boğazı sadece düşmanlara ve onların saldırılarını destekleyenlere kapalı” diye konuştu.
İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi, savaşa dahil olmayan tarafların gemilerinin İran ordusunun koordinasyonu ve izniyle Hürmüz Boğazı'ndan geçtiğini söyledi.